Verplicht eigen risico Zvw: van verlagen naar verhogen

Na jaren van bevriezing van het verplichte eigen risico van de Zorgverzekeringswet wil het kabinet-Jetten per 2027 een verhoging doorvoeren naar € 455. Het kabinet hervat daarmee de bevroren indexatie én voegt daar een extra verhoging van € 60 aan toe. Of het zover komt, is echter nog de vraag: het wetsvoorstel moet voor het zomerreces 2026 door beide Kamers zijn aangenomen, en dat is een forse opgave voor een minderheidskabinet.

Het is een opmerkelijke koerswijziging. Nog geen jaar geleden probeerde het kabinet-Schoof het eigen risico juist te verlagen naar € 165. Dat voorstel strandde door de val van dat kabinet. De Raad van State was vorig jaar nog kritisch op de voorgenomen verlaging: een ongerichte maatregel, premieverhogend en geen structurele oplossing.

Het voornemen van het nieuwe kabinet gaat helemaal de andere kant op: er wordt ingezet op verhoging van het verplichte eigen risico. Het eigen risico was sinds 2016 bevroren op € 385, maar zou zonder die bevriezing – op basis van indexatie - inmiddels € 535 zijn. De voorgenomen hervatting van de indexatie plus een extra verhoging van € 60 zou het verplichte eigen risico in 2027 op € 455 brengen, een stijging van totaal € 70 in één keer.

Het kabinet koppelt de verhoging aan een tranchering per 2028: maximaal € 150 per behandelprestatie in de medisch-specialistische zorg. Die systematiek werd al twee kabinetten eerder voorgesteld in een poging om het verplichte eigen risico 'slimmer vorm te geven'. De gedachte is dat veelvuldig zorggebruik minder snel tot een financiële drempel leidt, omdat het eigen risico niet na één behandeling al volledig is opgemaakt.

Voor chronisch zieken heeft het kabinet € 350 miljoen beschikbaar gesteld via een tegemoetkoming zorgkosten. Hoe deze ondersteuning precies vormgegeven gaat worden, is afhankelijk van een analyse die momenteel wordt uitgevoerd. Uiterlijk in augustus 2026, dus na de beoogde afhandeling van het wetsvoorstel, zal het Kabinet bepalen hoe dit geld het beste ingezet kan worden.

Het wetsvoorstel ligt nu bij de Tweede Kamer. De behandeling moet snel verlopen: de wet moet per 1 september 2026 in werking treden om de verhoging per 2027 te kunnen doorvoeren. Of het kabinet daarvoor voldoende steun vindt in een verdeeld parlement, is op dit moment onzeker.