AFM publiceert definitieve Leidraad Hypotheekadvisering
De AFM heeft vandaag de definitieve Leidraad Hypotheekadvisering gepubliceerd, inclusief een feedbackstatement op de consultatiereacties. Wij hebben samen met OvFD in januari 2026 gereageerd op de consultatieversie. Uit het feedbackstatement blijkt dat de toezichthouder onze inbreng gedeeltelijk heeft overgenomen.
Onze consultatiereactie bevatte drie kernpunten. Ten eerste vroegen wij om 'advies op maat' expliciet te verankeren als fundament van de Leidraad. Ten tweede wilden wij voorkomen dat de Leidraad als afvinklijst gaat functioneren. Ten derde pleitten wij ervoor om 'advies op maat' ook buiten de leennormen toe te passen, bijvoorbeeld bij klanten met een zuinig uitgavenpatroon.
De AFM heeft de zelfstandige rol van de adviseur sterk benadrukt in de nieuwe versie van de Leidraad Hypotheekadvisering. Proportionaliteit staat centraal en de Leidraad benadrukt uitdrukkelijk dat advies maatwerk is. Verder wordt ook in het bericht waarbij de nieuwe Leidraad wordt gepubliceerd nadrukkelijk gesteld dat de Leidraad een hulpmiddel is en geen afvinklijst. Dat is winst.
De toezichthouder heeft echter 'advies op maat' niet expliciet als overkoepelend principe in de Leidraad opgenomen, zoals wij vroegen. De AFM stelt dat op verschillende plekken in de leidraad wordt benadrukt dat advies maatwerk is. Ook het punt over 'advies op maat buiten de leennormen' bij klanten met een zuinig uitgavenpatroon is niet expliciet opgenomen. Wij vinden het spijtig dat de AFM deze punten niet nadrukkelijker een plaats in de Leidraad wil geven, maar wij zien nadrukkelijk wel dat er ruimte is voor advies op maat. Wij roepen geldverstrekkers dan ook op om serieus om te gaan met goed onderbouwde hypotheekaanvragen, in het bijzonder als de aanvraag formeel buiten de hypotheeknormen of buiten de acceptatierichtlijnen vallen.
Nieuw in de definitieve Leidraad zijn thema’s als verduurzaming en funderingsschade. Deze toevoegingen passen bij de maatschappelijke actualiteit, maar roepen ook vragen op over de reikwijdte van de adviestaak. Financieel adviseurs zijn geen verduurzamingsexperts of deskundigen op het gebied van funderingen. Het is belangrijk dat een financieel adviseur klanten op mogelijkheden of risico’s wijst, maar zonder dat er gelijk diepgaande technische expertise van de financieel adviseur wordt verwacht. Ook op deze terreinen geldt de proportionaliteit van advies op maat.
De definitieve Leidraad is te vinden op de website van de AFM. Wij blijven in gesprek met de toezichthouder over de praktische uitwerking en zullen waar nodig opkomen voor de professionele ruimte van de adviseur. Advies op maat blijft daarbij wat ons betreft het uitgangspunt.
