Besluit financiële diensten op afstand gepubliceerd

Het Implementatiebesluit richtlijn op afstand gesloten overeenkomsten inzake financiële diensten is op 27 augustus gepubliceerd en op 28 augustus in werking getreden. In de toelichting gaat het ministerie van Financiën ook in op de reacties uit de internetconsultatie, waaronder een kritische van ons.

In onze reactie vroegen we aandacht voor verschillende onderdelen die volgens ons tot onduidelijkheid kunnen leiden of de uitvoerbaarheid en rechtszekerheid raken. Daarbij ging het om onder andere om het gebruik van de term ‘passend’, waarborgen bij geautomatiseerde besluitvorming en de gebruikte ESG-terminologie.

Het ministerie verwijst voor de term ‘passend’ naar het bestaande gebruik daarvan in de Wft bij dienstverlening zonder advies. Over het ontbreken van kaders en waarborgen bij geautomatiseerde besluitvorming en prijsdifferentiatie geeft het ministerie aan dat de richtlijn hierover niets zegt. Daarom zijn geen aanvullende voorschriften opgenomen, om nationale koppen te voorkomen.

Europees speelveld lost niet alles op

Wij begrijpen de keuze om geen nationale uitzonderingen te maken en aan te sluiten bij het Europese beschermingsniveau voor financiële dienstverlening op afstand. Een gelijk speelveld binnen Europa is belangrijk.

Tegelijk blijft er een probleem bestaan, met name bij de online afname van financiële producten door jongeren. Jongeren maken vaker gebruik van digitale diensten voor geldzaken dan de gemiddelde Nederlander, bijvoorbeeld voor online aankopen, online bankieren en betalen via de smartphone. Tegelijk zijn zij minder financieel geletterd. Uit onderzoek van Wijzer in geldzaken blijkt dat 45% van de jongeren tot en met 25 jaar niet financieel geletterd is. Dat maakt jongeren kwetsbaar voor verkeerde financiële beslissingen bij het online afsluiten van financiële producten. En dit besluit neemt die kwetsbaarheid niet weg.

Financiële educatie op school is belangrijk, maar vormt niet het hele antwoord. Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat jongeren vaker op school les hebben gehad over omgaan met geld, terwijl zij door hun leeftijd nog minder ervaring hebben met geld. In het onderzoek is geen effect zichtbaar van het leren omgaan met geld thuis of op school. Goed consumentenbeleid moet daarom niet alleen kijken naar de regels voor het online afsluiten van financiële producten, maar ook naar de toegang tot persoonlijke financiële dienstverlening en advies.