AFM agenda 2026

De AFM heeft de Agenda 2026 gepubliceerd. Daarin benadrukt de toezichthouder de grote invloed van data, digitalisering en kunstmatige intelligentie (AI) op de financiële sector. De toepassing van AI versnelt, de afhankelijkheid van niet‑Europese techdienstverleners groeit, en geopolitieke spanningen onderstrepen het belang van digitale weerbaarheid en cybersecurity.

Die focus zie je ook terug in de thema’s die van belang zijn voor onze sector van financiële dienstverlening, namelijk:

• Gebruik nieuwe technologieën: De klant centraal bij het gebruik van nieuwe technologieën, zoals generatieve AI.
• Datagebruik bij het verstrekken van krediet en geautomatiseerde kredietacceptatiesystemen: Consumenten goed beschermd in de veranderende kredietmarkt.
• De pensioentransitie: Deelnemers worden tijdig meegenomen in wat de pensioentransitie persoonlijk voor hen betekent.
• Vergroten kwaliteit en toegankelijkheid van onafhankelijk advies. Deze activiteiten worden in de agenda nader toegelicht namelijk:
• Onderzoek naar hoe auditafdelingen van advieskantoren en aanbieders met een eigen advieskanaal de kwaliteit van hypotheekadvies controleren.
• Uitvoering van minimaal 50 onderzoeken bij de grootste financieel dienstverleners, gericht op het centraal stellen van het klantbelang.
• Start van een nalevingsonderzoek bij adviseurs onder het Nationaal Regime die samenwerken met beleggingsondernemingen via een betaalfaciliteit. De focus daarbij is op kostentransparantie en het provisieverbod.
• Bezoeken aan advies- en bemiddelingskantoren door het hele land om de dialoog te versterken en praktijkinzichten op te halen, onder meer over AI‑toepassingen en beleidsuitvoering.
• Vervolg van de datagedreven toezichtstrategie met analyses naar marktconsolidatie en ontwikkelingen binnen de volmachtmarkt.
• Stimuleren van initiatieven die bijdragen aan de financiële gezondheid van consumenten, zoals Periodiek Financieel Onderhoud (PFO) en aandacht voor educatie en voorlichting
• Anti-witwas toezicht: Gericht op risico’s en op duidelijke, effectieve regels zodat instellingen witwassen adequaat tegengaan.

Bij de uitvraag van de komende MMAB (marktmonitor adviseurs en bemiddelaars) zijn dit jaar ook weer vragen opgenomen over de uitvoering van de Wwft. Dit hebben we in eerder nieuwsbericht toegelicht met links naar ons Wft-portaal voor meer informatie.

Meerdere van de genoemde onderzoeken lopen al of zijn eerder gedaan. Over nieuwe en komende onderzoeken zijn wij in gesprek met de AFM. Mocht je een uitvraag krijgen van de AFM over een van de genoemde thema’s en je wil nadere informatie over de achtergrond, neem dan contact met ons zodat wij daarop een toelichting kunnen geven.

Bij de AFM Agenda zit tevens de begroting voor 2026. Deze laat een verdere stijging zien door toename van lasten. De stijging van de totale lasten wordt voor een groot deel veroorzaakt door hogere personeelslasten, voortkomend uit de benodigde personeelsgroei als gevolg van uitbreiding van wettelijke taken en de ontwikkeling naar een datagedreven toezichthouder. De begrote, totale lasten voor 2026 bedragen €175,5 miljoen, dit is 6% hoger dan de begrote lasten 2025. Het aantal fte’s inclusief inhuur stijgt van 878 fte naar 918 fte in de begroting 2026 (+5%).

Hoe de lasten uitpakken voor de bijdrage toezicht voor onze sector hangt af van het deel van de lasten dat voor rekening komt van de categorie adviseurs en bemiddelaars volgens de verdeelsleutel die periodiek wordt vastgesteld. De toezichtlasten voor dit jaar worden bepaald op basis van de werkelijke kosten over het afgelopen jaar. Zie het bericht van juni vorig jaar over de toezichtbijdrage 2025.  

De begroting van de AFM laat een steeds verdere stijging zien. De toename van personeelskosten, nieuwe taken en investeringen in IT en datagedreven toezicht zijn de oorzaak van de jaar op jaar toename van de lasten. Samen met de financiële sector zijn wij daarover in overleg met de AFM en het ministerie van Financien. De bekostiging toezicht van de DNB en de AFM zijn recent geëvalueerd maar de evaluatie vormde voor minister Heinen geen aanleiding om aanpassingen door te voeren.

Tegelijk zien we dat vanuit Europa steeds meer wordt ingezet op simplification om wetten te vereenvoudigen en het papierwerk voor bedrijven te verminderen. Ook de Europese toezichthouders kijken daarnaar. Het is van belang dat ook nationale toezichthouders, zoals de AFM, dit volgen en dat wordt aangesloten bij Europese standaarden via de inzet van harmonisatie. De Europese markt is niet alleen gediend met harmonisatie van regels maar ook van de uitvoering van het toezicht. Simplification en harmonisatie moeten leiden tot vermindering van regeldruk en lastendruk vanuit toezicht. Daar zetten wij op in.