AFM waarschuwt: wees alert op hypotheekfraude en voorkom (onbewuste) betrokkenheid
In een brief aan alle hypotheekadviseurs en -bemiddelaars roept de Autoriteit Financiële Markten (AFM) op tot grotere alertheid rondom hypotheekfraude. De toezichthouder benadrukt de essentiële rol die de financieel adviseur speelt bij het herkennen, voorkomen en melden van hypotheekfraude. De AFM wijst adviseurs op hun eigen verantwoordelijkheid om documenten kritisch te beoordelen, waakzaam te zijn bij samenwerkingen en incidenten wettelijk verplicht te melden.
Toenemende signalen en risico's
Aanleiding voor de waarschuwing is dat AFM in toenemende mate signalen ontvangt die wijzen op hypotheekfraude. Onder hypotheekfraude verstaat de toezichthouder elke vorm van misleiding of vervalsing van documenten met als doel de kredietaanbieder te misleiden. Denk hierbij aan vervalste loonstroken, gemanipuleerde taxatierapporten of fictieve werkgeversverklaringen.
De toezichthouder waarschuwt dat iedere financieel dienstverlener, ook onbewust, betrokken kan raken bij fraude. De AFM ziet bijvoorbeeld dat de vergunning van een adviseur wordt gebruikt voor fraude door freelancers of onderbemiddelaars waarmee wordt samengewerkt. De gevolgen van betrokkenheid kunnen groot zijn, variërend van reputatieschade tot het beëindigen van samenwerkingsovereenkomsten door hypothecair kredietaanbieders.
Wat verwacht de AFM van de adviseur?
Om onbedoelde betrokkenheid te voorkomen, benadrukt de AFM een aantal concrete verantwoordelijkheden voor de adviseur:
- Kritische beoordeling van documenten: de adviseur heeft een eigen verantwoordelijkheid om alle aangeleverde documenten voor een hypotheekaanvraag kritisch te beoordelen op juistheid en volledigheid.
- Waakzaamheid bij samenwerkingen: wees bewust van de risico's bij samenwerkingen met bijvoorbeeld freelancers of administratiekantoren. Omdat er vanuit de vergunning van de financieel adviseur wordt gehandeld, blijft de financieel adviseur eindverantwoordelijk.
- Klantidentificatie: de adviseur heeft een zelfstandige plicht om de klant te identificeren en alle relevante gegevens in kaart te brengen voor een passend advies. Dit geldt ook als een klant de Nederlandse taal niet machtig is.
- Wettelijke meldplicht: de financieel adviseur is wettelijk verplicht om incidenten en misstanden bij de AFM te melden. Denk bijvoorbeeld aan een melding als wordt geconstateerd dat een freelancer of onderbemiddelaar documenten in een hypotheekdossier heeft vervalst.
Toezicht en meer informatie
De AFM laat weten dat zij in haar toezicht bijzondere aandacht heeft voor hypotheekfraude. Op de themasite www.afm.nl/hypotheekfraude is meer gedetailleerde informatie te vinden over het herkennen en voorkomen van fraude en over de meldplicht.